برساد، آناهیتا کشاورزیان _ پوشش زرتشتیان که به مکنا و شوال معروف هست در شهر یزد بسیار مرسوم است. افراد سالخورده هنوز پوشش را نگاه بان هستند و در کوچه و خیابان از آن استفاده می کنند.
به یاد دارم که یکی از حسرت هایمان در گذشته این بود که چرا ما در کرمان از این پوشش استفاده نمی کنیم؟! ناگفته نماند در زمان های گذشته پیدا کردن پارچه های کودری که برای شوال مورد استفاده قرار می گرفت بسیار مشکل بود گویا فقط در یزد تولید می شد. برای تهیه باید آشنایی در یزد می داشتیم که برایمان تهیه کند و بفرستد که آنهم ارتباطات بسیار اندک بود. حتی پارچه هایی که برای مکنا مورد استفاده قرار می گرفت در کرمان نبود هنوز هم نیست. تنها گزینه موجود پارچه های چادر عروس هست که هم برای مکنا زیبا نیست هم رنگ غالبش سفید است و از طرفی از نظر هزینه هم به صرفه نیست. در زمان های گذشته در کرمان پارچه های نخی موجود بود اما به نرمی و لطافت پارچه های کودری نبود در نتیجه نمی شد گشادی شوال را شکل داد. رفته رفته پارچه های کودری امروزه به کرمان راه پیدا کردند.
زمانیکه برای زیارت، راهی پیرسبز یا نارکی می شدیم یکی از جاذبه های پیرون، پوشش سنتی بانوان یزدی بود. دامن های گلدار که با مکنا و شوال کامل می شد. پوشش شاد و قشنگی در گوشه و کنار خیله ها رقم می زد و چشم نواز بود. روزگاری که شاید بانوان یزدی با نوع پوشش شان با سایر همکیشان وجه تمایز داشتند اما امروزه دیگر آن تمایز رفته رفته رنگ باخته است. آن پوشش زیبا و آن رنگهای شاد جای خود را به شلوارهای مشکی و به قول امروزی ها لی داده است که از فرهنگ ما بسیار فاصله دارد. تعجب می کنم وقتیکه می بینم افراد میانسال هم به سمت شلوار کشیده شده اند آیا واقعا رواست که آن همه زیبایی و انرژی خوب را بدست پوششی سیاه داده ایم؟ درست است نوع پوشش دچار تغییراتی شده است اما قسمتی از سنت ما پوشش ماست که باید در نگهداری آن بکوشیم. اگر امروزه بچه های ما به این پوشش عادت نکنند در زمانی نه چندان دور باید پوششمان را در موزه ها جستجو کنیم و این حق نیست. هر کجا پوشش مخصوص به خود را دارد و در مکان های زیارتی بایسته است که با پوشش سنتی وارد شویم. این پوشش هیچ مغایرتی با آزادی و راحتی ما ندارد چه بسا بسیار راحت تر از شلوار و پوشش های مشابه است. گذشتگان ما برای حفظ و نگهداری سنت ها خون دل خورده اند پس شایسته نیست این روزها بخاطر مدگرایی یا تنبلی یا هر دلیل دیگری به سادگی از کنارشان گذر کنیم. ما میراث دار فرهنگ بزرگی هستیم که اگر رهایش کنیم بدست فراموشی سپرده خواهد شد و باید در آینده بدنبال میراثی باشیم که امروزه به راحتی از دستش می دهیم. بیشتر بایندیشیم و شاید باید بیشتر تعصب به خرج دهیم …
