«سه گفتار، امشاسپندان، فروهر، فر یا خورنه»، به نویسندگی و پژوهش دیناز دهنادی، توسط نشر برسم، منتشر شد.
دیناز دهنادی که مدیریت نشر برسم را نیز بر عهده دارد، این کتاب را در ۵۷ صفحه به نگارش درآورده است و در ۳۰۰ نسخه، پاییز ۱۴۰۳ منتشر شده است.
کتاب سه گفتار در سه فصل منتشر شده که عبارتند از:
امشه سپنته/امشاسپند
فروشی، فروهر-فروردین
خورنه – فر
دیناز دهنادی، در سرآغاز کتاب می نویسد:
«در اسطوره داستان سیاووش آنگاه که به تندرستی از آتش می گذرد، به سرزمین توران پناه می برد، ولی سرانجام به دست افراسیاب کشته می شود. در پی مرگ سیاووش، گیاه درمان کننده دردها از خون وی می روید به نام پرسیاووشان که هر چه آن را ببرند باز می روید و جان تازه می گیرد. این گیاه نشان زندگی پس از مرگ و ادامه زندگی سیاووش است.
جز اصلی وجود انسان همان جز مینوی یا فروری است که از وجود خود اهورامزدا بازتاب شده و پس از بازگشت نیز، به خود اهورا باز می گردد. مرگ آغاز بازگشت به جهان متعالی است و از این رو در ایران باستان بر این باور بودند که هر گاه کسی در می گذرد، شیون و زاری کاری است ناستوده.
در کتاب «صد در» آمده است:«اینگه کسی بدان جهان شود، دیگران نشاید که گریستن کنند و اندوه دارند و شیون و مویه کنند. چرا که هر اشک از چشم شود، آن رودی شود پیش چینود پل، پس روان آن مرده آنجا بماند و او را از آنجا گذر کردن سخت باشد، نتواند بر چینودپل گذریدن»
«رپیتوین» سرور گرمای نیمروز و ماه های تابستان است. او همه ساله، آن گاه که دیو زمستان به جهان هجوم می آورد، فعال می گردد و در زیرزمین پناه می گیرد و آب های زیرزمین را گرم نگه می دارد تا گیاهان و درختان نمیرند. بازگشت سالانه او در بهار بازتابی از پیروزی نهایی نیکی است. درختان، همانند برخاستن مردگان، شکوفه می دهند و جوانه ها و برگ های تازه از شاخه ها بر می دمد.
زرتشتیان پنج روز پیش از نوروز با برپایی مراسم گاهنبار همس پت میدیم یعنی در سیصد و شصتمین روز سال که آغاز روزهای «پنجه وه» است، بر این باورند که فروهرهای نیاکان در آغاز این روزها به زمین فرود می آیند و برکت و نیک ورزی برای خاندان می آورند.
باری اندیشه زایش و مرگ یکی از نخستین اندیشه های فلسفی ایرانیان باستان بود. آنان مرگ را تولدی دیگر می پنداشتند و از این رو درگذشتگان را، به صورت جنین در رحم، با پاها و دست های جمع آمده بر روی سینه به خاک می سپردند تا به همان گونه که زاده شده اند، به جهان دیگر درآند. مرگ در فلسفه ایران کهن، بازگشت به جهان مینوی است.
کتاب دربردارنده سه گفتار «امشاسپندان»، «فروهر» و «فر یا خورنه» است. بی شک برای هر سه گفتار باید گفت:«هزار باده ناخورده در رگ تاک است». گفتارها فشرده و کوتاه انتخاب شده اند تا به یاری اهورامزدا پاسخی باشد برای آنانی که آغاز مطالعه پژوهش های زرتشتی هستند.»
دیناز دهنادی این کتاب را به فروهر پاک مادر و پدر همسرش، فریبا فولاد گشتاسب و خداداد بهرام جمشیدیان مبارکه پیشکش کرده است.
همچنین بهنام مبارکه آماده سازی کتاب را بر عهده داشته است.
